Kısa cevap: teknik dosya ne zaman karar için hazırdır?
Ürün ve revizyonu açıkça tanımlanmış, uygulanabilir her şart güncel bir kanıta bağlanmış, uygunsuzlukları kapanmış ve değerlendirmeden bağımsız incelemesi tamamlanmış dosya karar için hazırdır.
Kontrolün amacı klasörde kaç belge olduğunu saymak değil, karar vericinin tek bir ürün kapsamı için kesintisiz kanıt zincirini yeniden kurabilmesidir. Bir belge eksik, süresi belirsiz veya başka revizyona aitse sistem güvenli tarafta kalmalı ve kararı durdurmalıdır.
Karardan önce hangi yedi kapı kontrol edilmeli?
Kısa cevap: kimlik, kapsam, uygulanabilir şart, kanıt, uygunsuzluk, bağımsız inceleme ve karar girdisi birlikte geçmeden dosya tamamlanmış sayılmaz.
- Ürün kimliği: model, tip, varyant, seri/parti kapsamı ve teknik revizyon birbiriyle aynı mı?
- Program ve kapsam: başvuru, sözleşme, belgelendirme programı ve talep edilen sertifika kapsamı aynı ürünü mü tarif ediyor?
- Uygulanabilir şartlar: mevzuat, standart, program kuralı ve müşteri şartının geçerli sürümleri belirlenmiş mi?
- Kanıt yeterliliği: her şart; çizim, risk kaydı, hesap, muayene veya deney raporu gibi doğrulanabilir bir kanıta bağlı mı?
- Bulgu kapanışı: açık uygunsuzluk, bekleyen ek değerlendirme veya doğrulanmamış düzeltme var mı?
- Bağımsız inceleme: değerlendirmeye katılmamış yetkili kişi uygun bilgi ve prosedür tamamlığını kaydetmiş mi?
- Karar paketi: karar verici kapsamı, inceleme sonucunu, istisnaları ve açık riskleri tek görünümde görebiliyor mu?

Şart-kanıt matrisi nasıl kurulmalı?
Her satır tek bir uygulanabilir şartı ve onu kanıtlayan güncel kaydı göstermelidir. “Mevcut” kutusu yerine kanıt kimliği, revizyon, sonuç ve inceleme durumu tutulur.
| Alan | Kontrol sorusu | Fail-closed sonucu |
|---|---|---|
| Ürün ve revizyon | Kanıt hangi model, varyant ve tasarım sürümüne ait? | Eşleşme yoksa karar durur |
| Şart kaynağı | Hangi mevzuat, standart veya program maddesi uygulanıyor? | Sürüm belirsizse incelemeye döner |
| Kanıt kimliği | Çizim, risk kaydı, hesap veya rapor tekil olarak bulunabiliyor mu? | Dosya adı tek başına kabul edilmez |
| Kanıt geçerliliği | Kapsam, numune, yöntem, tarih ve onay doğru mu? | Geçersiz kanıt eksik sayılır |
| Sonuç ve sapma | Şart karşılandı mı; koşul veya istisna var mı? | Açık sapma karar paketine geçmez |
| İnceleme izi | Kim, hangi yetkiyle, ne zaman kontrol etti? | Yetki veya zaman izi yoksa tamamlanmaz |
Decision No 768/2008/EC, AB uyum mevzuatı modüllerinde teknik dokümantasyonun uygunluğun değerlendirilmesine imkân vermesini; uygun olduğu ölçüde ürün tanımı, tasarım ve üretim bilgileri, risk değerlendirmesi, standartlar, hesaplamalar ve deney raporlarını kapsamasını öngörür. Bu listeyi her ürüne aynen kopyalamak yerine uygulanabilir mevzuat ve programla eşleştirin.
Dosya içi tutarlılık nasıl test edilir?
Kısa cevap: aynı kritik kimliği farklı belgelerde karşılaştırın ve çelişkiyi yalnız uyarı değil, karar engeli yapın.
- Başvuru, ürün etiketi, çizim ve test raporundaki model/tip adlarını karşılaştırın.
- Test edilen numunenin karara konu ürün ailesini temsil ettiğini kaydedin.
- Risk kontrol önlemlerini tasarım çıktısı, kullanım bilgisi ve test sonucu ile çapraz bağlayın.
- Kısmen uygulanan standardın hangi maddelerinin kullanıldığını ve kalan şartların nasıl karşılandığını gösterin.
- Teknik değişiklikten sonra eski test veya inceleme sonucunun hâlâ geçerli olup olmadığını yetkili değerlendirmeye gönderin.
- Çeviri veya dışa aktarılmış PDF ile kaynak kaydın revizyonunu ayırın; türevi özgün kayıt gibi göstermeyin.
Avrupa Komisyonunun 2022 Blue Guide'ı da uygunluk değerlendirme yolunun ürün ve uygulanabilir kurala bağlı olduğunu açıklar. Bu nedenle bir test raporu, CE işareti veya önceki sertifika tek başına her program için yeterli karar kanıtı değildir.
Teknik inceleme ile karar neden ayrılmalı?
ISO/IEC'in güncel uygunluk değerlendirme rehberi, değerlendirme sonuçlarının inceleme öncesinde belgelenmesini; incelemenin değerlendirmeye katılmamış kişi tarafından yapılmasını ve kararın inceleme tamamlandıktan sonra verilmesini açıklar. Aynı kişi inceleme ile kararı üstlenebilse de değerlendirme faaliyetine katılmamış olma ayrımı korunur.
Dijital iş akışında en az üç durum ayrı tutulmalıdır: değerlendirme tamamlandı, teknik inceleme uygun ve karar verildi. Bir durumun tamamlanması diğerini otomatik üretmemeli; kişi, yetki kapsamı, tarih, girdi sürümü ve gerekçe değişmez işlem iziyle kaydedilmelidir.
Standart ve program sürümü nasıl yönetilmeli?
Kontrol listesi dosyayla birlikte sürümlenmelidir. ISO'nun resmî envanterinde ISO/IEC 17065:2012 ve ISO/IEC 17067:2013 hâlen yayımlanmış sürümlerdir; 2026 revizyonları FDIS geliştirme aşamasındadır. Taslak metin yayımlanmış şart gibi otomatik uygulanmamalıdır.
Her dosyada program adı/sürümü, uygulanabilir standart baskısı, geçiş kuralı ve karar tarihinde kullanılan kontrol listesi saklanmalıdır. Kural güncellendiğinde geçmiş karar sessizce yeniden yazılmaz; etki değerlendirmesiyle yeni bir inceleme veya gözetim görevi açılır.
Yazılımda fail-closed karar kapısı nasıl tasarlanır?
Karar butonunu yalnız rol yetkisine değil, doğrulanabilir dosya durumuna bağlayın. Zorunlu alanların dolu görünmesi yeterli değildir; ilişkili kanıtın erişilebilir, doğru revizyonda ve geçerli durumda olduğu da kontrol edilmelidir.
- Program sürümünden zorunlu şart satırlarını üretin.
- Her satırı ürün revizyonu ve kanıt kimliğiyle bağlayın.
- Açık bulgu, eksik kanıt, çelişen kimlik veya bekleyen değerlendirmeyi engel olarak gösterin.
- İnceleyenin değerlendirme ekibinde olup olmadığını ve yetki kapsamını doğrulayın.
- Karar anında kullanılan matrisi ve ekleri değişmez paket olarak anlık görüntüleyin.
- Sonraki değişiklikleri eski karar paketini ezmeden yeni revizyon ve etki kaydıyla yönetin.
ürün belgelendirme yazılımının uçtan uca akışı, başvuru ve sertifika arasındaki daha geniş veri modelini açıklar. doküman revizyonu ve onay geçmişi rehberi ise değişiklik izinin nasıl korunacağını ayrıntılandırır.
Vizyon Cert pilotunda hangi senaryolar denenmeli?
Vizyon Cert değerlendirilirken tek bir ürün ailesi ve gerçek fakat anonimleştirilmiş dosya seçin. Önce doğru ürün, program, şart ve kanıt bağlarını kurun; sonra sistemin olumsuz senaryolarda kararı gerçekten durdurduğunu sınayın.
- Yanlış ürün revizyonuna ait test raporu yükleyin.
- Bir zorunlu şartı kanıtsız bırakın.
- Kapanmamış uygunsuzlukla karar açmayı deneyin.
- Değerlendirmeyi yapan kullanıcıyı inceleyici olarak atayın.
- Karar paketinden sonra çizimi değiştirip geçmiş paketin değişmediğini doğrulayın.
Başarı ölçütü yalnız “dosya tamamlandı” etiketi değildir. Sistem, eksikliğin hangi şartta olduğunu açıklamalı; düzeltme sonrası yeniden inceleme izini korumalı ve karar vericiye yalnız geçerli sürümü sunmalıdır.
Kaynaklar
- ISO/IEC — Building trust: The conformity assessment toolbox (2026; erişim: 13 Ağustos 2026).
- ISO — ISO/IEC 17065:2012, Requirements for bodies certifying products, processes and services (yayımlanmış sürüm; erişim: 13 Ağustos 2026).
- ISO/CASCO — Attestations of conformity ve ürün belgelendirme programları (ISO/IEC 17067:2013 bağlantısı; erişim: 13 Ağustos 2026).
- EUR-Lex — Decision No 768/2008/EC on a common framework for the marketing of products (9 Temmuz 2008; erişim: 13 Ağustos 2026).
- European Commission — The Blue Guide on the implementation of EU product rules 2022 (2022/C 247/01; erişim: 13 Ağustos 2026).
Uygulanabilir mevzuat, belgelendirme programı, standart sürümü ve kabul ölçütü ürüne göre değişir. Bu rehber hukuki görüş veya tek başına belgelendirme kararı değildir; kuruluşun onaylı prosedürü ve yetkili teknik değerlendirmesi esas alınmalıdır.